Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî, di meha Îlona 2026an de, di çarçoveya bername û projeyên xwe yên mirovî, perwerdehî, tenduristî û civakî de, hejmareke çalakî û projeyên cuda li hundir û derveyî Herêma Kurdistanê bi rê ve bir. Armanca van çalakiyan piştgirîkirina malbatên hejar, bi hêzkirina zarok û ciwanan, baştirkirina xizmetên tenduristî û perwerdehiyê û bihêzkirina hevkariyên hevbeş bû.
* Alîkariya mirovî û piştgiriya malbatên hewcedar**
Di warê alîkariya mirovî de, Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî li gelek navçe û kampên awareyan alîkariyên xwarin û nexwarinê belav kirin. Li kampên Xazir û Hesen Şam, bi hevkariya Rêxistina Navneteweyî ya Koçberiyê (IOM), çente û pêdiviyên jinan li ser malbatên sûdmend hatin belavkirin; her wiha alîkariya xwarinê ya taybet bi zarokan, di nav de şîr, pêdiviyên zarokan û xwarina zarokan, hat pêşkêşkirin.
Li Zaxo, di çarçoveya projeya “Wefa” de, alîkariya xwarin û pêdiviyên paqijiyê li ser 200 malbatên hejar û kêm-dahat hat belavkirin. Li Kampa Şerana Efrînê jî 190 malbatan ji selika xwarinê sûd wergirtin; her wiha ji bo malbatên Serê Kaniyê yên ku vegeriyabûn cihê xwe, alîkariya xwarin û nexwarinê û xizmeta bijîşkî hat pêşkêşkirin û 680 malbatan jê sûd wergirt.
Di warê piştgiriya zarokên sêwî de, li Hewlêrê alîkariya darayî bi qasî 80,200,080 dînarên Iraqî li ser 400 zarokên sêwî hat belavkirin; li Efrînê jî 192 zarokên sêwî ji alîkariya darayî sûd wergirtin.
* Perwerde û piştgiriya xwendekaran**
Dezgehê di meha Îlonê de berdewam bû li ser piştgirîkirina xwendekaran û baştirkirina jîngeha xwendinê. Li Hewlêrê, cil û bergên xwendinê ji bo 390 xwendekaran, ji baxçeyê zarokan heta pola 12ê amadehiyê, hatin dabînkirin; li gundê Doreşê 90 çente û pêdiviyên xwendinê bi hevkariya Regina û Bayram hatin belavkirin.
Her wiha, li Kampa Behirke çente û pêdiviyên xwendinê li ser 35 zarokan hatin belavkirin. Li Kampa Quştepe çend xulên fêrkarî û çandî, di nav de çêkirina çenteyan ji bo 11 jinan, xula kompîterê ji bo 13 kesan û xula fêrkirina jina amûra muzîkê ya sazê ji bo 12 kesan hatin lidarxistin. Li Efrînê jî 60 ciwanan bawernameya derçûna xula zimanê Kurdî wergirtin.
Di warê pêşxistina jîngeha xwendinê de, dezgeh û Wezareta Perwerdeyê ya Hikûmeta Herêma Kurdistanê du projeyên girîng ragihandin: nûjenkirina 15 dibistanan, ku temam bûne, û dabînkirina 170 hezar rêhelên dibistanê, ku bi çend qonaxan tê cîbicîkirin. Her wiha kevirê bingehîn ê dibistaneke navîn li gundê Hacî Kalo hat danîn; dibistan dê ji bo xizmeta xwendekarên 12 gundên herêmê bê avakirin.
* Xizmetên tenduristî û piştgiriya zarokên bi otîzmê**
Di warê tenduristiyê de, di dîroka 02/09/2026an de, bi hevkariya rêxistina Hêvî, Navenda Çareseriya Xwezayî û Pêşvebirina Dermanan li Kampa Şariya hat vekirin. Her wiha li Qamişlo dermanxaneyeke taybet ji bo pişkînîn, dabînkirina derman û tedawiya nexweşan hat vekirin.
Dezgeh bi rêya navendên otîzmê berdewam bû li pêşkêşkirina xizmetên perwerdehî û rahênana taybet. Di rêwresma şeşemîn xula derçûyên Navenda Îmaratî ya ji bo Otîzmê de, 20 zarokên bi otîzmê bawername wergirtin û li gorî zanyariyên hatine ragihandin, ji 351 zarokên hatine wergirtin li navendan, 103 zarok hatine dermankirin û ber bi xwendina asayî ve hatine rêkirin. Li Soranê jî neh zarokên Navenda Otîzma Civaka Dayikê xula perwerde û rahênanê temam kirin û bawername wergirtin.
Her wiha, li Zaxo xula hawar hatinê ya destpêkê ji bo karmendên Navenda Hejar a ji bo Otîzmê û karmendên nûnertiya dezgehê hat lidarxistin, ji bo bilindkirina şiyanên wan di mijûlbûna bi rewşên firkefiriyê de.
* Bihêzkirin û rahênana karmendan**
Di çarçoveya bernameyên pêşvebirina şiyanên karmendan de, xula rahênana rahêneran (TOT) bi dawî hat. Li Silêmaniyê xuleke taybet ji bo karmendan hat lidarxistin ku mijarên axaftinê, pêwendî, karê tîmê, birêvebirina demê û çareserkirina pirsgirêkan di nav xwe de digirt.
Her wiha, li Dihokê xula “Birêvebirin û Serkirdayetiya Bibandor” ji bo 24 karmendên dezgehê hat lidarxistin. Di warê fêrkariya pîşeyî de, li Efrînê xula dirûtina cilan ji bo 14 jinan hat vekirin, bi armanca pêşxistina şiyanên wan û afirandina derfetên kar û dahatê.
* Hişyariya civakî û çalakiyên sêwiyan**
Dezgehê di meha Îlonê de giringiyeke taybet da hişyarkirina civakî û piştgirîkirina sêwiyan. Li Kelarê xula perwerdehî û derûnî ji bo sêwiyên pola 12 hat lidarxistin, ku mijara amadekariya ji bo qonaxa xwendinê û metirsiyên madeyên hişber di nav xwe de digirt. Her wiha, pêvajoya dagirtina forma “Zankoline” ji bo sêwiyên derçûyên pola 12 dest pê kir, ji bo alîkariya wan di hilbijartin û diyarkirina cihê xwendina zanîngehê de.
Di çarçoveya hewlên têkoşîna li dijî madeyên hişber de jî, mijara hişyariyê di hinek çalakî û rahênanên taybet de hatiye pêşkêşkirin, ji bo nasandina bandorên neyînî yên wan li ser tak û civakê.
* Hevkariya navneteweyî û peywendiyên saziyî**
Di warê hevkariya navneteweyî de, serokê Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî, Mûsa Ehmed, ligel şanda pê re li Çînê serdana dezgeh û aliyên akademîk kir û derfetên pêşxistina peywendî û karê hevbeş ê mirovî û akademîk hatin gotûbêjkirin.
Her wiha, di 20/09/2026an de şandeke rêxistina IHH li serokatiya dezgehê hat pêşwazîkirin û her du aliyan li ser proje û çalakiyên hevbeş ên berê û derfetên hevkariya dahatûyê gotûbêj kirin. Di 23/09/2026an de jî Mûsa Ehmed pêşwazî li Toby Harward, nûnerê Komîsyona Bilind a Neteweyên Yekbûyî ji bo Karûbarên Penaberan (UNHCR) li Iraqê kir û rewşa koçber û penaberan û pêdiviyên wan hatin gotûbêjkirin.
* Encam û bandor**
Çalakiyên meha Îlona 2026an nîşana berdewamiya kar û xizmetên Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî bûn di gelek waran de. Ji belavkirina alîkariya mirovî û piştgiriya malbatên hewcedar heta pêşvebirina perwerde, tenduristî, bihêzkirina karmend û ciwanan û berfirehkirina hevkariyên navneteweyî, dezgeh berdewam e di hewldana gihandina xizmetan bi sûdmendan û baştirkirina rewşa jiyana wan.
Têbinî: Di kongreya medyayî ya hevbeş a dezgeh û Wezareta Perwerdeyê de, hejmara giştî ya projeyên perwerdehiyê hat ragihandin; di dema xebata wan projeyan de 2,033 çalakiyên perwerdehiyê hatine encamdan, 42 proje hatine cîbicîkirin û hejmara giştî ya sûdmendan gihîştiye 486,680 kesan. Ev jimar amarên giştî yên projeyên perwerdehiyê ne, ne tenê çalakiyên meha 9an.
Çavkanî: Nûçenameya hejmar 141 ya Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî, meha 9ê sala 2026an.
